Trung Quốc có mạng tàu cao tốc lớn nhất thế giới và tàu điện ngầm phủ khắp các đô thị lớn. Điểm cần chuẩn bị: gần như mọi thứ đều đặt qua ứng dụng, và người nước ngoài có vài thủ tục riêng.
Tàu cao tốc
- 🔴 Mạng lưới lớn nhất thế giới, nối hầu hết thành phố lớn
- Nhanh, đúng giờ, thay thế máy bay cho chặng trung bình
- Nhiều hạng ghế từ phổ thông tới hạng thương gia
- Mua vé qua ứng dụng đường sắt chính thức hoặc tại ga
- 🔴 Người nước ngoài dùng hộ chiếu để mua và lên tàu
- Vé gắn với giấy tờ tuỳ thân — không sang tên được
- Cửa soát vé tự động có thể không đọc hộ chiếu — đi cửa có nhân viên
- Tới ga sớm vì phải qua kiểm tra an ninh
Chi tiết cửa soát vé là điều hay gây lúng túng: người dùng chứng minh thư quét máy đi thẳng, người nước ngoài cầm hộ chiếu phải qua quầy nhân viên. Nhớ dành thêm thời gian.
Mua vé tàu
- Vé mở bán trước một khoảng thời gian
- 🔴 Dịp lễ lớn vé hết trong vài phút
- Nên đặt càng sớm càng tốt cho chuyến quan trọng
- Ứng dụng có giao diện tiếng Anh ở phiên bản mới
- Có thể mua qua đại lý trực tuyến nhưng phí cao hơn
- Đổi và trả vé có phí theo thời điểm
- Giữ mã đặt chỗ và giấy tờ khớp nhau
Tàu điện ngầm trong thành phố
- Các đô thị lớn có mạng tàu điện ngầm rộng
- Rẻ, nhanh, tránh tắc đường
- Biển chỉ dẫn có tiếng Anh ở phần lớn thành phố lớn
- 🔴 Kiểm tra an ninh ở mọi lối vào — mang theo túi thì phải soi
- Mua vé lượt tại máy hoặc dùng mã trong ứng dụng
- Có thẻ giao thông dùng chung với xe buýt
- Giờ cao điểm rất đông
- Tàu dừng chạy khá sớm vào ban đêm
Xe buýt và taxi
- Xe buýt rẻ và phủ rộng nhưng khó cho người chưa thạo tiếng
- Taxi truyền thống có ở mọi thành phố
- 🔴 Taxi công nghệ qua ứng dụng rất phổ biến
- Ứng dụng gọi xe có giao diện tiếng Anh ở bản quốc tế
- Thanh toán qua ứng dụng, không cần tiền mặt
- Nên có địa chỉ viết bằng tiếng Trung để đưa tài xế
- Tài xế ít khi nói tiếng Anh
Việc lưu sẵn địa chỉ bằng tiếng Trung trong điện thoại là mẹo đơn giản nhưng hiệu quả nhất: đưa màn hình cho tài xế xem là xong.
Xe đạp và xe điện chia sẻ
- Xe đạp chia sẻ có ở khắp thành phố lớn
- Quét mã để mở khoá, trả tại điểm quy định
- Cần liên kết ứng dụng thanh toán
- Rẻ, tiện cho quãng ngắn nối tàu điện ngầm
- Có làn đường riêng ở nhiều nơi
- Chú ý quy định đỗ xe — đỗ sai bị phạt qua ứng dụng
Hàng không nội địa
- Mạng bay rộng, nhiều hãng
- Phù hợp cho chặng rất dài mà tàu cao tốc mất nhiều giờ
- Hay chậm chuyến vì mật độ bay cao
- Mua vé qua ứng dụng hoặc website hãng
- Dùng hộ chiếu để làm thủ tục
- Tới sân bay sớm vì kiểm tra an ninh kỹ
- 🔴 So sánh: chặng vài trăm cây số thì tàu cao tốc nhanh hơn tính cả thời gian ra sân bay
Tự lái xe
- 🔴 Bằng lái quốc tế không được công nhận
- Phải đổi sang bằng lái nội địa mới được lái
- Thủ tục đổi bằng gồm thi lý thuyết
- Cần thẻ cư trú hợp lệ
- Thuê xe phải có bằng nội địa
- Một số thành phố hạn chế biển số theo ngày
- Giao thông đô thị đông và cần quen luật
Mục đầu là điều nhiều người không biết cho tới khi tới nơi: giấy phép lái xe quốc tế theo công ước không có giá trị ở Trung Quốc. Muốn lái phải đổi bằng.
Ứng dụng nên cài trước khi đi
- Ứng dụng thanh toán — liên kết và thử từ ở nhà
- Ứng dụng nhắn tin phổ biến tại chỗ
- Ứng dụng bản đồ dùng được trong nước
- Ứng dụng đường sắt để mua vé tàu
- Ứng dụng gọi xe
- Ứng dụng dịch có chế độ ngoại tuyến
- 🔴 Cài và đăng ký xong trước khi sang — tại chỗ khó hơn
Lịch tàu, giá vé, quy định mua vé và thủ tục đổi bằng lái thay đổi theo thời kỳ. Trước chuyến đi, hãy kiểm thông tin chính thức từ nhà vận chuyển.
Tàu thường và tàu đêm
- Ngoài tàu cao tốc còn có tàu thường chạy chậm hơn
- Giá rẻ hơn đáng kể
- Có toa giường nằm cho chặng dài qua đêm
- Tiết kiệm được một đêm khách sạn
- 🔴 Phù hợp với chặng rất dài và ngân sách hạn chế
- Đặt vé giường nằm nên sớm vì hay hết
- Mang theo đồ ăn và nước cho hành trình dài
Đi lại giữa Việt Nam và Trung Quốc
- Có đường bay thẳng từ các thành phố lớn của Việt Nam
- Có cửa khẩu đường bộ ở các tỉnh biên giới phía bắc
- Có tuyến đường sắt liên vận
- 🔴 Đường bộ rẻ hơn nhưng mất nhiều thời gian
- Kiểm quy định xuất nhập cảnh của cả hai bên trước khi đi
- Giữ giấy tờ hợp lệ và không mang hàng cấm
- Vé máy bay tăng giá mạnh vào dịp lễ hai nước
Người nước ngoài đi tàu cao tốc cần gì?
Hộ chiếu — vé gắn với giấy tờ tuỳ thân và không sang tên được. Cửa soát vé tự động có thể không đọc hộ chiếu nên phải đi cửa có nhân viên, cần dành thêm thời gian.
Nên đi tàu cao tốc hay máy bay?
Chặng vài trăm cây số thì tàu cao tốc nhanh hơn nếu tính cả thời gian ra sân bay và làm thủ tục; chặng rất dài mới nên bay.
Bằng lái Việt Nam hoặc bằng quốc tế dùng được không?
Không — giấy phép lái xe quốc tế không được công nhận. Phải đổi sang bằng lái nội địa, thủ tục gồm thi lý thuyết và cần thẻ cư trú hợp lệ.
Nên cài ứng dụng gì trước khi đi?
Thanh toán, nhắn tin, bản đồ dùng được trong nước, đường sắt, gọi xe và ứng dụng dịch có chế độ ngoại tuyến — cài và đăng ký xong từ ở nhà vì làm tại chỗ khó hơn.
